Een tv ophangen is een klus van een uur, mits je drie dingen vooraf klopt: de VESA-maat van je toestel, het type wand waar hij aan komt en de hoogte waarop het scherm straks op ooghoogte hangt. De rest is aftekenen, waterpassen en de juiste plug kiezen.
De meeste problemen ontstaan niet bij het boren, maar ervoor: een beugel die niet bij de VESA-maat past, een gipsplaatwand waar geen gording achter zit op de plek waar je wilt boren, of kabels die na montage niet meer bij de aansluitingen kunnen. Loop de stappen hieronder op volgorde af en je hoeft niets over te doen. Andere stappenplannen vind je bij onze klustips.
VESA-maat en beugeltype
VESA is de gatafstand tussen de vier schroefgaten achterop je tv, in millimeters: 100x100, 200x200, 300x300, 400x400 of 600x400 zijn de gangbare maten. Meet ze zelf na met een rolmaat in plaats van af te gaan op de doos; kijk daarbij ook of de gaten een M4-, M6- of M8-draad hebben, want de beugel levert bouten in één maat mee.
Vaste beugel. Het scherm hangt plat en dicht tegen de wand, vaak op 20 tot 35 mm. Het strakst en het sterkst, maar je komt er niet meer achter voor de kabels.
Kantelbeugel. Kantelt 10 tot 15 graden naar beneden. Handig als de tv hoger hangt dan ooghoogte, bijvoorbeeld boven een schouw.
Zwenkarm (full motion). Draait en schuift 40 tot 60 cm van de wand. Fijn in een hoek of open keuken, maar de hefboomkracht op de bovenste pluggen wordt hier fors – reken op minstens 8 mm pluggen in massieve steen.
Let op het gewicht. Elke beugel vermeldt een maximumgewicht. Een 55-inch tv weegt meestal 12 tot 18 kg, een 75-inch al snel 25 tot 35 kg. Blijf ruim onder de opgegeven grens.
Wat heb je nodig
Een boormachine die bij de wand past. Beton vraagt om een boorhamer met SDS-plus, baksteen en kalkzandsteen om een klopboormachine, gipsplaat om een gewone accuboormachine.
Steenboren van 6, 8 en 10 mm. Kies goede betonboren; een bot exemplaar brandt zich vast in beton in plaats van te boren.
Een leidingzoeker. Boren op tv-hoogte betekent boren op de hoogte waar stroomkabels lopen. Scan met een leidingzoeker.
Waterpas of laser. Een waterpas van 60 cm volstaat; met een kruislijnlaser lijn je de beugel in één keer perfect uit.
Pluggen en schroeven. Meestal meegeleverd, maar de bijgeleverde pluggen zijn vaak van matige kwaliteit – zie pluggen kiezen voor de juiste maat per wandtype.
Schroefbits en dopjes. Goede schroefbits en een dop van 10 of 13 mm voor houtdraadbouten.
Bepaal de hoogte. Ga zitten waar je normaal kijkt en laat iemand een potlood op ooghoogte tegen de wand houden. Het midden van het scherm komt daar; in de praktijk is dat meestal 100 tot 110 cm boven de vloer.
Reken terug naar de beugel. Meet de afstand van het midden van je tv tot de VESA-gaten en van de gaten tot de wandplaat. Zo weet je op welke hoogte de wandplaat komt.
Bepaal het wandtype. Klop op de wand en boor een testgaatje van 4 mm. Grijs stof is beton, wit en zanderig is kalkzandsteen, wit poeder met een holte erachter is gipsplaat.
Scan op leidingen. Scan het hele vlak, en houd er rekening mee dat leidingen recht boven en naast stopcontacten omhoog lopen.
Teken de gaten af. Houd de wandplaat tegen de wand, leg het waterpas erop en teken door de gaten. Gebruik bij voorkeur de buitenste gaten: hoe verder uit elkaar, hoe minder kracht per punt.
Boor en plug. Boordiameter = plugdiameter, boordiepte is pluglengte plus 10 mm. Zuig het gruis uit het gat en tik de pluggen gelijk met de wand.
Schroef de wandplaat vast. Draai alle schroeven eerst handvast, controleer het waterpas nog één keer en draai daarna kruislings aan.
Monteer de VESA-armen op de tv. Draai de bouten handvast plus een kwartslag; te ver aandraaien beschadigt de inserts in de achterkant.
Sluit de kabels aan. Doe dit vóór je de tv ophangt bij een vaste beugel – daarna kom je er niet meer bij. Laat bij een zwenkarm genoeg lengte over voor de volledige uitslag.
Hang de tv op. Doe dit met twee personen, klik de haken in en zet de borgschroeven of -clips onderaan vast.
Kabelbeheer
Losse kabels bederven het resultaat. De nette oplossing is een inbouwkabelgoot of een kabeldoorvoerset: je maakt twee gaten in de wand, één achter de tv en één achter het meubel, en trekt de kabels daar doorheen. Doe dit alleen met signaalkabels; netspanning door een wand trekken hoort in buis en volgens de regels. Wil je niet slopen, dan is een opbouwkabelgoot die je in de kleur van de muur schildert of een verticale kabelkoker een prima alternatief. Meet de kabellengte ruim: bij een zwenkarm heb je bij volledige uitslag zo 60 cm extra nodig, en een te strakke HDMI-kabel trekt op termijn de aansluiting scheef.
Veelgemaakte fouten
Te hoog hangen. De klassieker, zeker boven een schouw. Je kijkt een hele film omhoog en dat voel je in je nek.
De meegeleverde pluggen blind vertrouwen. Beugelfabrikanten leveren vaak universele pluggen mee die in kalkzandsteen of holle steen ondermaats zijn.
Vergeten de kabels aan te sluiten. Bij een vaste beugel is het scherm daarna niet meer los te krijgen zonder alles weer af te halen.
De VESA-bouten te lang kiezen. Te lange bouten duwen tegen de printplaat achter de behuizing. Gebruik de meegeleverde bouten en afstandsringen.
Alleen het middelste gatenpatroon gebruiken. De buitenste gaten spreiden de kracht veel beter over de wand.
In gipsplaat pluggen in plaats van gordingen. Ga in gipsplaat altijd de gordingen zoeken; hoe dat gaat lees je bij boren in gipsplaat.
Veiligheid
Draag bij het boren een stofmasker en een veiligheidsbril: je boort op ooghoogte of hoger en het gruis komt recht naar beneden. Scan de wand met een leidingzoeker en ga ervan uit dat er stroom loopt boven en naast elk stopcontact. Werk je met een boorhamer in beton, doe dan gehoorbescherming in en houd een stofzuiger bij de boorplek. Til het scherm nooit alleen: een 65-inch tv is niet zwaar maar wel onhandelbaar, en een val kost je zowel het toestel als de beugel.
Onze aanraders
Beste machine voor beton
Bosch Professional GBH 2-26
Boorhamer met SDS-plus die zonder moeite door beton en gewapende wanden gaat. Voor een tv-beugel in beton is dit veruit de snelste route.
Dat zijn de horizontale en verticale afstanden in millimeters tussen de vier schroefgaten achterop je tv. VESA 400x400 betekent 400 mm breed en 400 mm hoog. Gangbare maten zijn 100x100, 200x200, 300x300, 400x400 en 600x400. De beugel moet die maat ondersteunen; veel beugels dekken een reeks maten in één plaat.
Op welke hoogte hang ik mijn tv?
Het midden van het scherm hoort ongeveer op ooghoogte in je normale kijkhouding. Zittend op een bank is dat meestal 100 tot 110 cm boven de vloer. Boven een schouw kom je al snel te hoog uit, wat na een avond kijken in je nek gaat zitten.
Kan een tv aan een gipsplaatwand?
Alleen als je in de gordingen of in een achterliggende houten regel schroeft. Pluggen in enkel gipsplaat zijn niet gemaakt voor de hefboomkracht van een beugel. Vind de gordingen met een leidingzoeker met stud-functie, of monteer eerst een multiplexplaat over twee gordingen en schroef de beugel daaraan.
Welke plug en boor gebruik ik voor een tv-beugel?
In beton en kalkzandsteen is een 8 mm plug met een 6 mm schroef de standaard voor de meeste beugels; bij zware tv's boven 30 kg of een lange zwenkarm ga je naar 10 mm pluggen of betonankers. De boordiameter is altijd gelijk aan de plugdiameter.
Gereedschapskist.com is deelnemer aan het Amazon-partnerprogramma. Als Amazon-partner verdienen wij aan in aanmerking komende aankopen. Dit kost jou niets extra en beïnvloedt ons advies niet.